Bệnh nấm lưỡi ở trẻ sơ sinh có dấu hiệu của nấm ở miệng hay lưỡi (còn gọi là tưa lưỡi) là một bệnh nhiễm trùng do vi khuẩn nấm men Candida gây ra. Chúng gây kích ứng xung quanh miệng của bé, bệnh xảy ra ở bất cứ ai nhưng phổ biết nhất là trẻ dưới sáu tháng tuổi và người lớn. Bệnh nấm lưỡi ở trẻ sơ sinh không gây hậu quả nghiêm trọng nhưng cứ để tình trạng viêm nhiễm kéo dài sẽ làm bé khó chịu, hay khóc dài, khó khăn khi ăn uống. Nhiều phụ huynh cứ nghĩ viêm miệng thông thường, không đưa bé đến bác sĩ khám mà dùng thuốc bôi trị tại nhà một cách không cần thiết.

1. Dấu hiệu nhận biết bệnh nấm lưỡi ở trẻ sơ sinh

Khi trẻ mắc bệnh nấm lưỡi rất khó phát hiện lúc ban đầu. Chỉ khi cha mẹ tình cờ cho bé khám một bệnh khác qua đó phát hiện bệnh nấm lưỡi. Hoặc có thể do quan sát tình cờ thấy được trên niêm mạc má hay lưỡi của trẻ có hình thành những mảng trắng.

Quá trình nhận biết tiếp theo, khi trẻ bị bệnh nấm lưỡi, bé bắt đầu xuất hiện tình trạng biến ăn, đau rát họng, nôn ói. Diễn biến tồi tệ của bệnh là nấm Candida lan xuống thực quản, gây cho bé khó nuốt. Bé trở nên khan giọng khi nấm lan xuống thanh quản.

Niêm mạc má, lưỡi, vòm họng,.. xuất hiện nhiều mảng trắng bám chặt và khó bóc tách. Nếu cố bóc tách những mảng bám này có thể gây chảy máu viêm nhiễm nặng nề hơn.

bệnh nấm lưỡi ở trẻ sơ sinh

Biểu hiện khoang miệng của trẻ bị nấm lưỡi. Ảnh: Internet

Hầu hết các trường hợp biểu hiện dưới dạng giả mạc trắng. Một số ít biểu hiện với dạng bạch sản, tăng sản lưỡi. Hay dạng viêm lưỡi có dạng hình thoi ở giữa lưỡi. Với trẻ thường dùng corticoid dạng hít hay xông để điều trị dự phòng suyễn mà không súc miệng sạch sẽ sau khi xịt cũng có thể bị nấm miệng dưới dạng hồng ban thường thấy ở vùng vòm họng.

2. Nguyên nhân gây ra bệnh nấm lưỡi ở trẻ sơ sinh

Nấm candida trú ẩn sẵn trên cơ thể người và nó không gây hại đến chúng ta nếu giữ ở mức độ cân bằng. Tuy nhiên, vì một yếu tố nào đó bị thay đổi, tạo điều kiện thuận lợi cho nấm tăng sinh một cách quá mức dẫn đấn gây bệnh.

Ở trẻ sơ sinh do hệ thống miễn dịch còn quá yếu, không đủ khả năng chống lại bệnh nhiễm trùng, nên nguy cơ mắc bệnh là rất cao. Đặc biệt hay gặp nhiều nhất ở những trẻ sinh non, trẻ sinh ra bị suy dinh dưỡng, nhẹ cân.

Người mẹ bị viêm âm đạo, nhiễm nấm âm đạo trong thời kỳ mang thai không điểu trị dứt điểm dễ gây nhiễm cho con. Khi sinh qua ngõ âm đạo nấm sẽ theo các chất dịch đi ra ngoài, tiếp xúc và lây trực tiếp sang cho bé khiến bé bị nhiễm nấm.

nấm candida gây ra bệnh nấm lưỡi ở trẻ sơ sinh

Nấm Candida gây ra bệnh nấm lưỡi ở trẻ sơ sinh. Ảnh: Internet

Dùng thuốc kháng sinh quá nhiều trong thời gian dài cũng là nguyên nhân của bệnh nấm lưỡi. Do thuốc kháng sinh tiêu diệt các vi khuẩn khỏe mạnh có lợi, chúng có tác dụng kiểm soát mức độ của nấm Candida trong khoang miệng của bé.

Quá trình cho con bú cũng gây lây nhiễm bệnh cho trẻ, do mẹ mang vi khuẩn bệnh mà chưa được điều trị dứt. Ngoài ra, do khoang miệng của bé sẽ bị đóng cặn sữa sau khi bú, nếu không được vệ sinh thường xuyên, bệnh rất dễ lây lan phát triển.

3. Phương pháp điều trị bệnh nấm lưỡi ở trẻ sơ sinh

Khi phát hiện có dấu hiệu bệnh nấm lưỡi ở trẻ sơ sinh, nhanh chóng đưa trẻ đến cơ sở y tế chuyên khoa khám. Sẽ có một vài trường hợp bị nấm lưỡi tự khỏi không cần điểu trị trong vòng một hoặc hai tuần. Tuy nhiên, để đảm bảo sức khỏe để trẻ phát triển toàn diện, bác sĩ sẽ thường kê đơn thuốc cho bé.

Hầu hết, thuốc được bác sĩ kê là kháng sinh nhẹ chuyên dung và kèm thuốc bổ – vitamin. Thuốc dung cho trẻ thường là thuốc bôi theo hướng dẫn của bác sĩ. Tùy vào tình trạng của mỗi bé, bác sĩ sẽ yêu cầu thêm sữa chua vào khẩu phần ăn của bé.

đưa trẻ đi khám bác sỹ

Đưa bé đến thăm khám bác sĩ khi nghi ngờ bệnh nấm lưỡi. Ảnh: Internet

Các vi khuẩn và men có lợi trong sữa chua có thể giúp “tiêu diệt” nấm Candida trong khoang miệng của bé. Nếu trẻ bệnh ở mức độ nhẹ, cha mẹ có thể dung nước muối thông thường hoặc nước muối sinh lý súc miệng hàng ngày cho bé. Dùng miếng gạc mềm tẩm nước muối rồi lau miệng và đầu lưỡi cho bé.

4. Phòng tránh bệnh nấm lưỡi cho trẻ

  • Sau khi bú , cần dung gạc mềm thấm nước muối sinh lý lau lưỡi bé.
  • Nếu trẻ bú sữa mẹ bằng bình có núm vú giả, sau khi dung xong cần lấy khăn ấm lau sạch. Bằng cách đó, nếu có men trên núm vú, bé sẽ không bị nhiễm trùng.
  • Không cố cậy bóc những mảng trắng trong miệng bé có thể làm trẻ chảy máu dẫn đến nhiễm trùng lưỡi, khiến bệnh lan rộng và nặng hơn.
  • Nếu mẹ cho con bú mà núm vú mẹ bị sưng tấy đỏ và đau, nên ngưng việc cho con bú lại và đến khám bác sĩ có thể mẹ bị nhiễm nấm men trên đầu vú.
rơ lưỡi cho trẻ

Dùng gạc mềm thấm nước muối sinh lý lau lưỡi trẻ. Ảnh: Internet

Ngay khi phát hiện bệnh nấm lưỡi trẻ sơ sinh, mẹ nên có biện pháp xử lý kịp thời. Nếu điều trị trễ, nấm mọc lan tràn có thể khuẩn Candida lây lan xuống cổ họng, thực quản từ đó dẫn đến nhiều bệnh nghiêm trọng đến sức khỏe bé. Hơn nữa, trẻ sơ sinh bị nấm miệng thường khó chịu, quấy khóc và ăn uống khó khăn, quá trình hấp thu dưỡng chất của bé bị trì trệ.

Hạnh Sử tổng hợp